پيشگويى قرآن از وقوع فتنه در دين‏

قرآن كريم راه‏هاى رسيدن به سعادت و تكامل را به مسلمانان نشان داده است و همانند مشعل فروزنده‏اى كه هرگز به خاموشى نمى‏گرايد، صراط مستقيم هدايت را براى انسان‏هاى طالب حقيقت روشن كرده است. پيامبر صلى الله عليه و آله نيز گرد و غبار شرك و كفر را از چهره انسانيت زدود و بذر اميد و رستگارى را در جان و دل انسان‏هاى تشنه حقيقت كاشت و آن را بارور ساخت و نيز حكومت را بر اساس توحيد بنيان نهاد. در اين ميان، كم نبودند كسانى كه از روى مصلحت انديشى مسلمان مى‏شدند و ايمان آنها از مرحله زبان فراتر نمى‏رفت و توحيد در قلب آنها جاى نمى‏گرفت. طبيعى بود چنين كسانى كه خواسته‏هاى نفسانى خود را بر خواسته خدا و دستورات پيامبر صلى الله عليه و آله مقدم بدارند. اينان كه در باطن دشمن اسلام و پيامبر بودند، در زمان حيات پيامبر صلى الله عليه و آله مصلحت نمى‏ديدند آشكارا به مخالفت برخيزند و نقشه منحرف كردن جريان حكومت الهى و مخالفت با امام معصوم و محروم كردن مردم از رهبرى ائمه معصومين را بر ملا كنند. اين شياطين و انسان‏هاى دنيا پرست منتظر بودند تا پيامبر از دنيا برود و نقشه‏هاى شوم خود را عملى كنند.
قرآن كريم مى‏فرمايد با پيش بينى اين توطئه، هشدار مى‏دهد:

احسب الناس ان يتركوا ان يقولوا امنا و هم لا يفتنون ? آيا مردم گمان مى‏كنند صرف اين كه بگويند ايمان آورده‏ايم، رها مى‏شوند و به فتنه مبتلا نمى‏گردند؟ روزى حضرت على عليه‏السلام درباره قرآن كريم سخن مى‏گفت و مردم را به اجتماع بر محور اين حبل المتين الهى و عمل به دستورات آن فرا مى‏خواند و اهل سعادت و شقاوت را به بهشت و دوزخ نويد مى‏داد. مردى برخاست و درباره فتنه سوال كرد و از آن حضرت خواست تا سخنى از پيامبر در اين باره بيان فرمايد. حضرت در پاسخ فرمودند آن گاه كه خداى متعال اين آيه (احسب الناس...) را نازل كرد و مردم را از وقوع فتنه در دين و آزمايشى بس بزرگ مطلع ساخت، من متوجه شدم كه اين فتنه بعد از وفات پيامبر صلى الله عليه و آله خواهد بود. از پيامبر صلى الله عليه و آله سوال كردم اين فتنه‏اى كه در دين واقع مى‏شود و خداى متعال از آن خبر داده كدام است و حقيقت آن چيست؟ پيامبر صلى الله عليه و آله فرمودند امتم پس از من دچار فتنه خواهند شد. در اين جا حضرت على عليه‏السلام قبل از آن كه پيامبر صلى الله عليه و آله انواع فتنه‏هاى بعد از وفاتشان را بيان كنند، از ترس اين كه مبادا از فوز شهادت در راه خدا محروم شود پيامبر را به ياد جنگ احد مى‏اندازد و عرض مى‏كند: حتما به ياد داريد كه در جنگ احد چه شخصيت‏هاى بزرگى از عالم اسلام (امثال حمزه سيد الشهدا) گوى سبقت را ربودند و به فوز عظيم شهادت نايل آمدند و بين من و شهادت در راه خدا، اين معشوق الهى، جدايى افتاد و اين جدايى بر من بسيار گران آمد. به ياد داريد مرا به نيل به آرزويم بشارت داديد و فرموديد: شهادت در راه خدا در انتظار است؛ و من همچنان در انتظارم. يا رسول الله آيا آن فتنه‏اى كه بعد از شما به وقوع خواهد پيوست به شهادت من منجر خواهد شد؟ پيامبر در جواب مى‏فرمايند آرى تو به آرزوى خود خواهى رسيد. آن گاه پيامبر از اميرالمومنين مى‏پرسند: وقتى در چنين فتنه‏اى قرار مى‏گيرى صبر تو چگونه است؟ حضرت عرض كردند يإ؛ش‏ش رسول الله اين جا جاى صبر نيست؛ بلكه اين از امورى است كه بر آن شكر مى‏كنم و آن را براى خود بشارت مى‏دانم.
آن گاه پيامبر صلى الله عليه و آله به گوشه‏هايى از فتنه‏هايى كه در دين به وقوع خواهد پيوست اشاره مى‏كنند و مردم را به آنها هشدار مى‏دهند.