حكمت آفرينش كوه چيست؟
متن پاسخ: قرآن مجيد درباره كوهها ميفرمايد: «و الجبال اوتادا؛(1) آيا كوهها را ميخهايي قرار نداديم؟» در اين آيه شريفه بيان شده است كه كوهها نقش ميخهايي را براي زمين ايفا كردهاند كه مايه استحكام و استواري زميناند.
جالب اين كه اين مطلب با آنچه كه از نظر علمي درباره ساختمان كوهها ابراز شده، موافق است، يكي از نظريههايي كه امروز، اساس مطالعه و تحقيق راجع به ساختمان پوسته جامد زمين و تغييرات تدريجي آن ميباشد «نظريه تعادل»، يا نظريه «ايزوستاري» است.
قشر جامد زمين كه خشكيها و اقيانوسها را تشكيل ميدهند، از قطعات جدا از هم ساخته شده است؛ اما اين قطعات كاملاً در مجاورت يكديگر قرار گرفته و هيچ فاصلهاي در ميان آنها نيست؛ در زير پوسته جامد هم قشري از مواد گداخته نسبتاً سنگين قرار دارد كه با قطعات پوسته جامد تعادل دارند.
توضيح اينكه كوهها و مناطق كوهستاني كه قسمتهاي سنگين و ضخيم قشر جامد زمين هستند، در قشر مذاب زير خود بيشتر نفوذ كرده و ريشه فاسد ميخ در قشر مذاب فرو رفته است؛ اما قسمتي از قشر جامد كه در زير اقيانوسها قرار دارد، نازكتر است اما نازكي و سبكي نسبي آن را قشر مذاب و سنگين زيرين كه داراي ضخامت بيشتري است جبران ميكند.
بدين ترتيب، كوهها با نفوذ در زمين و پيوستگي در زير قشر جامد آن جلو نوسان و اضطراب زمين را گرفته و موجب استحكام و استوار بودن زمين شدهاند.
1) سوره نباء، آيه 7.
شب و روز براي چيست؟
متن پاسخ: در قرآن مجيد آمده است: «هو الذي جعل لكم الليل لتسكنوا فيه و النهار مبصرا..؛ اوست خداوندي كه براي شما، شب را وسيله سكون و آرامش و روز را وسيله بينايي قرار داده».
بنابراين، شب كه موقع تاريك شدن زمين است، براي استراحت انسان قرار داده شده تا وسيلهاي براي آرامش باشد و روز براي فعاليت و تلاش انسان قرار داده شده است.
امانت داري خاك چگونه است؟ آيا خاك نيز شعور دارد؟
متن پاسخ: از ديدگاه جمعي از محققان و انديشمندان تمامي ذرات جهان داراي نوعي درك و شعورند. آنان بر اين باورند كه وجود مساوي با شعور و ادراك است، يعني هر موجودي از يك نوع ادراك و شعور متناسب با وجود خود برخوردار است، ولي اين گروه از نظر تبيين مطلب بر اساس اصول عقلي به دو دسته تقسيم ميشوند:
1 - دستهاي كه ميگويند: همين اشيا با همين صورتهاي مادي، شعور و درك دارند.
2 - اشيا صورت ديگري دارند كه نامحسوس است و اصل و حقيقت هر چيزي در جهان مادي و محسوس، آن صورت است.
شعور و درك دارد و همان است كه روز قيامت ظاهر ميشود و همان است كه شهادت ميدهد. بنابر اين زمين، زمان و هر موجود ديگري از نوعي شعور و ادراك برخوردار است و در روز قيامت تمام خبر خود را باز ميگويد: "يومئذتحث اخبارها(1)؛ آن چه از خوبي ها و بدي ها و اعمال خير و شر بر صفحه زمين واقع شده است، همه رابر ملا ميسازد".
يكي از مهمترين شهود اعمال انسان در آن روز همين توصيفي است كه اعمال خود را بر آن انجام ميدهيم و شاهد و ناظر ما است.
اگر منظورتان از امانت داري خاك آن است كه آن چه زمين در خود جمع كرده و در آن واقع شده، در عالم قيامت به آن شهادت ميدهد، اين مطلب صحيح است، زيرا كسي ميتواند به اداي شهادت بپردازد كه حادثه را مشاهده و دريافت كرده باشد. مشاهده حادثه نياز به علم و آگاهي دارد؛ زيرا در باب شهادت نياز به حس است بنابر اين زمين و خاك داراي شعور و آگاهي هستند و در عالم قيامت نسبت به تمام وظايفي كه در آن انجام گرفته است، شهادت ميدهند.
پي نوشت:
1 - زلزال ( )، 4.
آيا براى موجودات زنده احتمالى در كرات آسمانى دين مطرح گرديده است و اگر هست، دين آنها چيست؟
متن پاسخ: اگر موجوداتى كه در آن كرات زندگى مى كنند، عاقل و مختار باشند، به حكم عقل بايد راهنمايى براى آن ها فرستاده شده باشد. در پاره اى از آيات قرآن مجيد و روايات اسلامى از وجود موجودات زنده در آسمان ها سخن به ميان آمده، ولى از خصوصيات زندگى آنان و سنن و قوانينى كه بر زندگى آنان حاكم است، به تفصيل مطلبى بيان نشده است.
ـــــــــــــــــــــ
(1)1 - سوره ذاريات، آيه 48.
آيا موجودى به نام انسان كه در كره زمين زندگى مى كند، در هيچ كجاى ديگر كهكشان ها وجود ندارد؟
متن پاسخ: از پاره اى آيات قرآن و روايات اسلامى، وجود موجودات ذى شعور در آسمان ها استفاده مى گردد; كه در برخى روايات از آنان به «آدم» نيز تعبير شده است به هر روى اطّلاعات دقيقى در اين باره در دست نيست.
علّت گرفتگى ماه و خورشيد چيست؟
متن پاسخ: زمين و ماه در مدار معين بيضى شكل به دور خورشيد مى چرخند; در عين حال، ماه نيز در مدارى مشابه در حال گردش به دور زمين است.
حال، در فرايند اين گردش، اگر روزى زمين ميان ماه و خورشيد قرار بگيرد، به طورى كه مانع رسيدن نور خورشيد به ماه شود، ماه گرفتگى يا خسوف اتفاق خواهد افتاد و برعكس، اگر ماه ميان زمين و خورشيد قرار گيرد و مانع رسيدن نور خورشيد به زمين شود، خورشيد گرفتگى يا كسوف روى خواهد داد.
آيا وجود حيات در كرات ديگر موجب انكار خداوند نيست؟
متن پاسخ: وجود حيات در كرات ديگر نه تنها وجود خدا را نفى نمى كند; بلكه دليل ديگرى بر وجود خداست; زيرا حيات در هر جا باشد دليل بر اين است كه يك ذات مقدّسى وجود دارد كه حيات از آنِ او و عين ذات اوست و هر موجود ديگرى در هر كجا و هر شرايطى كه باشد، حيات و زندگى خود را از آن مبدأ حيات گرفته است. اوست كه حّى و قيّوم است; زنده اى است كه مستقل و قائم به خويش است و هر چه جز او داراى حيات و زندگى است، حياتش وابسته به ذات مقدّس اوست و موجودات زنده اى هم كه در كرات ديگر وجود داشته باشند، مخلوق و آفريده آن آفريدگار بزرگ مى باشند